wtorek, 20 grudnia 2016

Niezgodna z prawem uchwała o szczecińskim budżecie obywatelskim


Na wstępnie przypomnę filmik, który obrazuje moje odczucia co do tego, jak działał zespół opiniujący, gdy uniemożliwili mi rejestrowanie przebiegu posiedzeń i zagrozili wezwaniem straży miejskiej (urząd sporządzał nagrania i do czerwca 2016 publikował je w BIP, potem nie chciał ich udostępnić ani w BIP ani na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, a protokoły nie dość, że sporządzał nierzetelnie, to jeszcze publikował je w BIP z kilku tygodniowym opóźnieniem).


Policja otwiera drzwi wyrzuconemu mieszkańcowi z publicznego posiedzenia

A wracając do tematu. Niestety dziś (20.12.2016) rada miasta uchwaliła uchwałę budżetową.

O tym, że z chwilą uchwalenia projektu budżetu na rok 2017, konsultacje w sprawie SBO 2017 staną się bezprzedmiotowe, należących do zespołu ds. sbo oraz do zespołu opiniującego zarówno radnych, jak i pozostałych członków informowałem mailowo 15.12.2016, a następnie także w dniu 19.12.2016 wszystkich pozostałych radnych oraz inne osoby przeglądające strony BIP urzędu miasta w ramach opiniowania uchwał rady miasta. (dopiero w ostatnich dniach w BIP upubliczniono porządek sesji i włączono możliwość opiniowania uchwał).
Mail z 15.12.2016 do radnych miejskich należących do zespołu opiniującego zadania sbo, pozostałych członków tego zespołu oraz kilku osób spoza zespołu
[...] informuję, że uchwała rady miasta Nr XXI/490/16 z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie wprowadzenia zasad i trybu przeprowadzania na terenie miasta Szczecin(a) konsultacji społecznych dotyczących szczecińskiego budżetu obywatelskiego, będzie musiała zostać uchylona, z powodu jej niezgodności z Konstytucją i ustawami. Oznacza to w szczególności, że procedura konsultacji będzie musiała zostać powtórzona (zaczynając od ponownego złożenia wniosków przez autorów, a następnie ich opiniowania). Warunkiem jest oczywiście poprawa zapisów rzeczonej uchwały.

Nawet domniemywając jej zgodność z prawem, nie jest możliwe jej wykonanie w ramach SBO 2017, gdyż z chwilą uchwalenia projektu budżetu na rok 2017, konsultacje w sprawie SBO 2017 staną się bezprzedmiotowe. Wynika to wprost z zapisów regulaminu SBO. W 2017 roku konsultacje powinny dotyczyć już SBO 2018.
Na powyższego maila odpowiedziała tylko jedna osoba i to w dodatku nienależąca do zespołu opiniującego. Reszta blisko 20 członków tego zespołu nie była tym w ogóle w jakikolwiek sposób zainteresowana (nie pierwszy raz zresztą, ale mam nadzieję że ostatni).

Jeśli chodzi o opiniowanie uchwał rady miasta, to niestety są one ograniczone do ok. 3950 znaków (oficjalnie do 4000, ale ponad 3950 nie udało mi się nic wpisać). Nie ma tam też możliwości dodania załącznika, a podanie linków do zewnętrznych dokumentów spowodowałoby ocenzurowanie opinii i jej usunięcie z zablokowaniem konta włącznie:
3. Zabrania się [...] wpisywania odnośników lub spamu we wszystkich odmianach
5. Konto Użytkownika naruszającego regulamin zostanie bezterminowo zablokowane.
Dlatego też mogłem zamieścić w BIP zaledwie krótki fragment swojej opinii wnosząc. m.in. o:
- o ocenę możliwości konwalidacji (uzyskania pełni waloru prawnego przez czynność prawną dotkniętą wadą) braku skuteczności stosowania sprzecznej z Konstytucją RP i ustawami dotychczasowej uchwały ws. sbo, w zakresie złożonych już przez autorów wniosków z zadaniami niezależnie, czy zostały przyjęte, odrzucone z powodu braków formalnych przez urzędników lub odrzucone arbitralnie przez zespół opiniujący

- o niezwłoczne uchylenie naruszającej prawo uchwały ws. sbo i przyjęcie nowej uchwały zgodnej z obowiązującym prawem

oraz w związku z tym

-o niepodejmowanie przez Radę Miasta Szczecin(a) do końca stycznia 2017 roku przedłożonego przez prezydenta projektu uchwały budżetowej w związku z art. 239 ustawy o finansach publicznych
Niestety bez jakiegokolwiek odzewu a tym bardziej skutku. Radni nie byli zainteresowani ani dodatkowymi wyjaśnieniami, ani nie zażądali ponownego (lub co gorsza pierwszego) zaopiniowania uchwalonej kilka miesięcy temu uchwały. Mam wrażenie, że w ogóle nikt tych opinii nawet nie czyta (tak samo, jak i maili). Gdy chciałem następnego dnia dodać pofragmentowaną treść opinii (zajęłaby ok. 8 komentarzy = ok. 32000 znaków ze spacjami, przecinkami itd.) okazało się, że nie da się już tego zrobić. Nie można było już dodać jakiegokolwiek dodatkowego komentarza, ani zmienić istniejącego. W każdym razie radni uchwalili projekt budzetu zgłoszony przez prezydenta, co jest równoznaczne z tym, że SBO 2017 się zatem nie odbędzie. A jeśli się odbędzie, nastąpi to z rażącym naruszeniem prawa, wygeneruje setki tysięcy kosztów, a konsultacje i tak będą musiały zostać powtórzone.

W związku z tym oficjalnymi dwoma pismami wezwałem prezydenta do zaprzestania naruszania prawa (wstrzymania wykonania uchwały, względnie do przestrzegania jej zapisów domniemywając jej zgodność z prawem do czasu jej uchylenia, a radę miasta do usunięcia naruszenia prawa (uchylenia uchwały).

Najlepsze w tym wszystkim jest to, że jako nie-prawnik byłem w stanie zdobyć materiały na ten temat w ciągu ok. 3 godzin (chodzi tylko o kwestie prawne, bez ubrania tego dodatkowo słowa, nadania struktury i przygotowania mojej opinii pozaprawnej). Dlaczego nikt w urzędzie nie wykrył żadnych nieprawidłowości? Przecież urzędnicy "pracowali" nad tym wszystkim od stycznia ponad 8 miesięcy! Domagali się od rady miasta niezwłocznego przygotowania uchwały rekomendującej prezydentowi powołanie zespołu ds. sbo. Następnie podsunęli temu zespołowi pod nos  de facto gotowca uchwały z zapisami z urzędniczego punktu widzenia. Zespół miał tylko głosować, czy się zgadza, czy nie i wymyślić sobie progi procentowe, liczbę kategorii zadań no i dodać jeszcze od siebie 3 grosze w ramach przyznania sobie dodatkowej władzy i kompetencji (co niestety okazało się to w konsekwencji skrajnie patologicznie, co wyjaśniłem także w opinii). Bo później ten zespół został zlikwidowany a w jego miejsce prezydent powołał zespół opiniujący z tymi samymi osobami. Nikt nie wie na jakiej podstawie i dlaczego tak zrobiono, łamiąc przy tym ustawę o ochronie danych osobowych (zapytany urząd standardowo bezprawnie odmówił mi w tym zakresie udzielenia informacji).

W wracając do sedna poniżej krótki fragment mojej liczącej 10 stron opinii, by ktoś sobie nie pomyślał, że tylko tak sobie piszę o niezgodności z prawem, a w rzeczywistości miałbym nie mieć na to żadnych argumentów. Ponieważ opinia ta jest bardzo długa resztę udostępnię w kilku następnych postach jako wydzielone części.


UWAGA! To są tylko 2 strony z 10 :)

[...]

Przechodząc do kwestii niezgodności przedmiotowej uchwały z prawem (pomijając kwestię niezgodnego z prawem wykonywania uchwały z domniemaniem jej zgodności z prawem):
- §6 ust. 1-10 regulaminu określającego zasady i tryb przeprowadzania konsultacji społecznych dotyczących szczecińskiego budżetu obywatelskiego stanowiącym załącznik do uchwały XXI/490/16 rady miasta Szczecin(a) z 5 lipca 2016 w sprawie wprowadzenia zasad i trybu przeprowadzania na terenie miasta Szczecin(a) konsultacji społecznych dotyczących szczecińskiego budżetu obywatelskiego istotnie narusza art. 5a w związku z art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i art. 26 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym
- §7 ust. 1 i ust. 2 w związku z §6 (szczególnie ust. 3 i ust. 10) ww. regulaminu stanowiącym załącznik do ww. uchwały istotnie narusza art. 5a w związku z art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i art. 26 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym
- §8 ust 1 ww. regulaminu stanowiącym załącznik do ww. uchwały istotnie narusza art. 5a w związku z art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i art. 26 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym
- §9 ww. regulaminu stanowiącym załącznik do ww. uchwały istotnie narusza art. 5a ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 233 pkt 1 ustawy o finansach publicznych
- cały ww. regulamin (§§ od 1 do 10) - [w związku z §7 ust. 1 i ust. 2 (w związku z §6)] ww. regulaminu istotnie narusza art. 5a w związku z art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i art. 26 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz w związku z art. 233 pkt 1 ustawy o finansach publicznych


Wypis postanowień z kwestionowanego ww. regulaminu sbo (w przypadku §6 tylko tych najistotniejszych)


§6 ust. 3 Trzecim etapem jest przygotowanie przez Zespół Opiniujący [...] ostatecznych list zadań do głosowania.
§6 ust. 10 Zadania, które [...] zostały umieszczone przez Zespół Opiniujący na listach zadań do głosowania, publikowane są [...] w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu.
§7 ust. 1 Wyboru zadań z list zadań do głosowania dokonuje się w głosowaniu powszechnym.
§7 ust. 2 Głosowanie zarządza Prezydent nie wcześniej niż 7 dni od opublikowania list zadań, o których mowa w §6 ust 10
§8 ust 1 Zadania, które w wyniku głosowania Mieszkańców uzyskały największą liczbę głosów na listach zadań [...], zostaną przekazane do realizacji.
§9 Zadania, które uzyskały największą liczbę głosów na listach zadań o charakterze ogólnomiejskim oraz dzielnicowym, wybrane w głosowaniu do SBO, zostaną wpisane do projektu budżetu Miasta Szczecin na kolejny rok budżetowy.


Odnosząc się zaś bezpośrednio do kwestii niezgodności z prawem uchwały XXI/490/16 Rady Miasta Szczecin(a) z 5 lipca 2016 w sprawie wprowadzenia zasad i trybu przeprowadzania na terenie miasta Szczecin(a) konsultacji społecznych dotyczących szczecińskiego budżetu obywatelskiego, a także nieprawidłowości w jej wykonaniu oraz przyszłej niemożności jej wykonania zgodnie z unormowaniami w niej określonymi, jako podstawę przedmiotowej uchwały wskazano art. 5a ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, że „1. W wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z Mieszkańcami gminy. 2. Zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z Mieszkańcami gminy określa uchwała rady gminy.”. Jednakże, szereg regulacji, które zamieszczono w tej uchwale wykracza ponad upoważnienia określone w art. 5a usg.

§9 regulaminu sbo stanowi, że „Zadania, które uzyskały największą liczbę głosów na listach zadań o charakterze ogólnomiejskim oraz dzielnicowym, wybrane w głosowaniu do SBO, zostaną wpisane do projektu budżetu Miasta Szczecin na kolejny rok budżetowy.”. Domniemywając nawet (do chwili uchylenia uchwały) zgodność tego zapisu z prawem, oczywistym jest, że automatycznie z chwilą podjęcia projektu uchwały budżetowej na 2017 rok w grudniu 2016, niemożliwym będzie wpisanie w styczniu 2017 wybranych przez Mieszkańców zadań do projektu tego budżetu ani też do projektu uchwały zmieniającej wcześniej podjętą uchwałę budżetową. Bezprzedmiotowe, niedopuszczane i generujące nieuzasadnione wydatki będzie wówczas w ogóle kontynuowanie konsultacji. Z regulaminu sbo wynika wyraźnie, że konsultacje w sprawie sbo winny zakończyć się przed podjęciem uchwały budżetowej, ich zakończenie jest od tego jednoznacznie uzależnione. Jednocześnie ponieważ rozpoczęte konsultacje dotyczą konkretnej edycji sbo 2017 (a nie ogólnie sbo), niedopuszczalnym będzie nawet wpisanie wybranych zadań do przyszłego projektu budżetu na 2018 rok. Całą procedurę konsultacji społecznych należy przeprowadzić od nowa, wówczas już jako sbo 2018.

Co istotne koszt niezakończonych dotąd konsultacji ws. sbo 2017 wyniósł już ok. 100tys. zł (uwzględniając m.in. prowadzenie konsultacji, posiedzeń zespołów, działania organizacyjne, informacyjne, przygotowywanie materiałów, sporządzanie protokołów, opiniowanie ok. 200 zadań itd.). Kolejne dziesiątki setki tysięcy zł kosztów wygenerowanych zostanie w przypadku dalszego wykonywania uchwały w związku z przeprowadzeniem głosowania Mieszkańców. Głosowanie zorganizowane w niedopuszczalnym terminie po przyjęciu budżetu miasta będzie bezprzedmiotowe, a wydanych na ten cel publicznych środków nie będzie można nazwać inaczej, niż skrają nieodpowiedzialnością i niegospodarnością.

To niepotrzebne brnięcie władz miasta w dalsze wykonywanie tej uchwały i generowanie przez nią nieuzasadnionych kosztów w sposób szczególny uzasadnia potrzebę niezwłocznego unieważnienia i uchylenia uchwały, gdyż z powodu rażącego naruszania przez nią prawa i niedopuszczalności wywoływania przez nią jakichkolwiek skutków każdy Mieszkaniec, którego interes został naruszony – czy to głosujący, niegłosujący lub też autor lub współautor odrzuconego zadania (w sbo 2017 odrzucono aż 63 zadania na 122 przyjęte, a ponadto wycofano 17 https://wiadomosci.szczecin.eu/mieszkancy/sbo-2017-losowanie-kolejnosci-projektow) – wszyscy oni będą mieli podstawy do jej unieważnienia z mocą wsteczną.

Tym nie mniej w ogóle niedopuszczalnym było wkraczanie przez radę miasta w wyłączną inicjatywę prezydenta ws. sporządzenia projektu uchwały budżetowej poprzez wprowadzenie przez radę cytowanego wyżej §9 regulaminu sbo. Zgodnie bowiem z jednoznaczną treścią art. 233 ustawy o finansach publicznych „Inicjatywa w sprawie sporządzenia projektu uchwały: 1) budżetowej, 2) o prowizorium budżetowym, 3) o zmianie uchwały budżetowej - przysługuje wyłącznie zarządowi jednostki samorządu terytorialnego”. Stosownie do art. 2 pkt 2 ustawy o finansach publicznych chodzi tu także o prezydenta miasta. W celu prawidłowego wykonania uchwały wyniki konsultacji musiałyby zostać uwzględnione w projekcie budżetu, co ograniczałoby wyłączne kompetencje organu wykonawczego pozwalające mu na kształtowanie tego projektu.

[...]

Zgodnie z art.7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, a w oparciu o art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Wykroczenie poza zakres przyznanej ustawowo kompetencji stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności regulacji. Nawet uchylenie zaskarżonej uchwały przez organ, który ją podjął przed wydaniem rozstrzygnięcia, nie czyni bezprzedmiotowym rozpoznania skargi na tę uchwałę. Istotne bowiem jest to, że skuteczne uchylenie uchwały inną, kolejną uchwałą wywołuje jedynie skutek na przyszłość (ex nunc) i przerywa działanie skutków prawnych uchwały poprzedniej jedynie od daty wejścia w życie uchwały uchylającej. W przypadku, gdy zaskarżona uchwała wywołała już skutki prawne, nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania. W takim przypadku zachodzi konieczność oceny legalności zaskarżonego aktu. Sama zmiana, lub uchylenie zaskarżonej do sądu uchwały nie czyni zbędnym wydania rozstrzygnięcia. W razie ustalenia, że zaskarżony akt zostały wydany z istotnym naruszeniem prawa, uwzględnienie skargi będzie polegać na stwierdzeniu nieważności tego aktu. Skutkiem stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy jest bowiem jej wyeliminowanie z obrotu prawnego od chwili podjęcia (ex tunc). Oznacza to zatem uznanie braku skuteczności stosowania aktu od chwili jego podjęcia (uchwalenia). (Wyrok WSA w Poznaniu IV SA/Po 170/14)

[…]

Wiążące także decyzje podejmowane przez zespół opiniujący zadania zgłoszone przez Mieszkańców. Decyzje zespołu opiniującego podejmowane są ponadto w sposób arbitralny (niemerytoryczny i bez powołania się na konkretne przepisy prawa) i w sposób bezinstancyjny (w sposób nieodwołalny). Następnie prezydent mając obowiązek prawidłowo wykonać uchwałę zgodnie z §7 ust. 1 i ust. 2 w związku z §6 (szczególnie ust. 3 i ust. 10) regulaminu sbo musi podporządkować się decyzjom zespołu opiniującego i ogłosić głosowanie.

[...]

W ogóle niedopuszczalnym jest, aby w zespole opiniującym zasiadały osoby, które są autorami zadań, gdyż rywalizują one w nieuczciwy i skrajnie stronniczy sposób z autorami niezasiadającymi w zespole. Członkowie zespołu usiłują w ten sposób wpływać na pozostałych aby odrzucili dane zadanie stanowiące dla nich konkurencję w rywalizowaniu o głosy mieszkańców. Tak się stało z zadaniem BOKOVASPORT, które zostało zaopiniowane pozytywnie, a następnie zakulisowo odrzucone (https://pl-pl.facebook.com/szczecinpodjuchy "Nagle przestały się liczyć zakulisowe, polityczne gierki, a nasz zgodny z kryteriami SBO2017 projekt BUKOVASPORT, w sposób ostateczny został dopuszczony do głosowania w styczniu."). Mieszkańcy zaskoczeni takim postępowaniem mimo, że dostarczyli wszelkie niezbędne dokumenty, mieli zgodę Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Gryfino na prowadzenie inwestycji, a ich zadanie było zgodnie z regulaminem sbo - grupą blisko 100 osób usiłowali przez ponad godzinną dyskusję wymóc na zespole zmianę decyzji. Na początku w ogóle nie chciano ich wpuszczać na posiedzenie. Ostatecznie jednak udało im się wymusić na zespole anulowanie poprzedniej decyzji - zespół nagle wycofał się ze swoich rzekomo słusznych wcześniejszych zarzutów. Co mają zrobić inni autorzy, którzy nie mają takiej siły przebicia, osoby starsze, niezorganizowane w stowarzyszenia?

Absolutnie nieprawidłowe wykonywanie przedmiotowej uchwały, a przede wszystkim brak ustawowej podstawy prawnej powołania tego zespołu i określenia zbyt szerokiego zakresu jego kompetencji wskazuje, że niedopuszczalne jest utrzymywanie w obrocie prawnym tego rodzaju aktu.

Poważne zastrzeżenia są także w zakresie sporządzanych przez urząd protokołów i prowadzenia posiedzeń.
Podczas posiedzeń zespołu pomimo podkreślania ich otwartości i zachęcaniu do uczestniczenia, uniemożliwia się Mieszkańcom zadawanie pytań i zgłaszanie uwag (nawet kilka minut przed planowanym końcem posiedzenia) pod pretekstem dezorganizowania tego posiedzenia. Jednocześnie w związku z faktem odmawiania przez urząd odpowiedzi na pytania przesyłane mailem (mimo, że sami urzędnicy na posiedzeniach twierdzili, że będą udzielać odpowiedzi), nierzetelnie sporządzanymi protokołami, pomijaniem w nich połowy przebiegu posiedzeń w postaci godzinnych dyskusji, czy wręcz pomijaniem podejmowanych rozstrzygnięć zespołu w formie głosowań [urząd ocenzurował ok. 60 minut IV posiedzenia, a co więcej, wbrew obowiązkom nie umieścił w nim informacji o 3 głosowaniach -w sprawie skierowania zadania nr 15 do ponownego rozpatrzenia, w sprawie publikacji nagrań i w sprawie publikacji protokołów) oraz odmawianiem przez urząd publikacji w BIP lub udostępnienia w ramach dostępu do informacji publicznej nagrań z posiedzeń zespołu opiniującego (nagrania zespołu ds. sbo były publikowane) - działań zespołu absolutnie nie można uznać także za transparentne. Gdy w następstwie tego strona społeczna próbuje rejestrować przebieg tych posiedzeń, grozi się jej wezwaniem podporządkowanej urzędowi straży miejskiej czy wręcz siłowym wyłączeniem sprzętu rejestrującego, odmawiając zarazem poddania pod głosowanie kwestii braku zgodny na rejestrację przebiegu posiedzeń. Jednocześnie tego rodzaju groźby nie były kierowane wobec dziennikarzy telewizji, którzy również obserwowali i rejestrowali prace zespołu ds. sbo (w tym samym składzie). Przesądza to ostatecznie o anty-obywatelskim charakterze szczecińskiego budżetu obywatelskiego i rodzi wątpliwości, czy w takim wydaniu powinien być on w ogóle realizowany niezależnie od zgłoszonych zastrzeżeń natury prawnej.

[...]

I jeszcze taka uwaga odnośnie grożenia mi całkowicie podporządkowaną rozkazom urzędu miejskiego strażą miejską (policja przecież nie jest podporządkowana urzędowi, więc jej akurat nie chcieli wezwać).

Przypominam więc filmik, jak mogłoby to wyglądać, gdybym to ja wezwał policję. Swoją drogą, policja na posiedzeniu ws. budżetu obywatelskiego pilnująca aby urzędnicy nie wyrzucali obywateli... to absurd, cóż to jest za budżet obywatelski! To budżet urzędniczy!

Policja otwiera drzwi wyrzuconemu mieszkańcowi z publicznego posiedzenia



Zważając na to, co wyprawia zespół opiniujący oraz zapisy uchwały ws. sbo - zespół ten ma wszelkie cechy, aby uznać osoby w nim zasiadające za sprawujące funkcje publiczne lub mające związek ze sprawowaniem funkcji publicznych.(nieważne, że uchwała jest niezgodna z prawem, bo na razie nie została jeszcze uchylona, a po drugie zespół opiniujący ją wykonuje). Dlatego uważam, że miałem pełne prawo rejestrować przebieg posiedzenia.

W wyroku z 21 października 1998 r. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że: „Żaden obywatel nie jest zobowiązany do ubiegania się ani do pełnienia funkcji publicznej, zaś znając następstwa tego faktu w postaci upublicznienia pewnego zakresu informacji, należących do sfery prywatności, podejmuje on samodzielną i świadomą decyzję, opartą na rachunku pozytywnych i negatywnych konsekwencji, wkalkulowując określone ograniczenia oraz dyskomfort związany z ingerencją w życie prywatne” (sygn. K. 24/98, OTK ZU nr 6/1998, poz. 97).


.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz